Artykuł analizuje włoskie regiony o statutach specjalnych (Sycylia, Sardynia, Dolina Aosty, Trydent-Górna Adyga, Friuli-Wenecja Julijska), ukazując ich genezę, podstawy prawne oraz współczesne wyzwania. Celem pracy jest ocena skuteczności autonomii w kontekście politycznym, społecznym, gospodarczym i kulturowym.

Autor dowodzi, że autonomia przyczyniła się do stabilizacji państwa, lecz nie rozwiązała problemów strukturalnych, a zwłaszcza ekonomicznych.

Słowa kluczowe: autonomia regionalna, Włochy, regiony o statutach specjalnych, decentralizacja, polityka terytorialna