Zmiany w ustawie o funduszu sołeckim i w ustawie o samorządzie gminnym w zakresie dotyczącym sołectw

Rok 2026 przynosi przełomowe zmiany w przepisach dotyczących samorządu gminnego oraz funduszu sołeckiego. Nowelizacja nie tylko wprowadza nowe instytucje, takie jak konwent sołtysów czy młodzieżowe rady sołectw, ale przede wszystkim rewolucjonizuje sposób oceny wniosków i procedurę odwoławczą. Dla pracowników urzędów gmin oznacza to koniec niejasnych interpretacji orzeczniczych. Nowe przepisy dają wójtom i burmistrzom narzędzia do odrzucania pojedynczych, wadliwych przedsięwzięć bez konieczności kwestionowania całego wniosku sołectwa. Zapraszamy na szkolenie, które pomoże Państwu wdrożyć te zmiany sprawnie i zgodnie z prawem. 

Dzięki szkoleniu zyskają Państwo pewność w stosowaniu nowych narzędzi prawnych oraz otrzymają gotowe wzory dokumentów i upoważnień, które ułatwią codzienną współpracę z sołtysami oraz radami sołeckimi. Bezpośrednia konsultacja z ekspertem pozwoli również na wyjaśnienie specyficznych, problematycznych przypadków z Państwa gminy, co znacząco skróci czas poświęcony na samodzielną analizę znowelizowanych przepisów i uchroni przed ryzykiem naruszenia dyscypliny finansów publicznych.

Część I: Zmiany w ustawie o samorządzie gminnym obowiązujące od 1 stycznia 2026 r.

1. Młodzieżowa rada jednostki pomocniczej (sołectwa).
2. Obowiązek zawiadamiania sołtysów o posiedzeniach komisji rady.
3. Ubezpieczenie sołtysów w związku z wykonywaniem obowiązków inkasenta.
4. Konwent sołtysów.
5. Upoważnienie sołtysa do zawierania umów związanych z określonym w statucie zarządzaniem i korzystaniem z mienia komunalnego:

• warunki dopuszczalności udzielania upoważnienia,
• warunki korzystania z upoważnienia w świetle ustawy o samorządzie gminnym i ustawy o gospodarce nieruchomościami,
• udzielenie upoważnienia a dochody z mienia komunalnego,
• wzór upoważnienia.

Część II: Zmiany w ustawie o funduszu sołeckim obowiązujące od 1 stycznia 2026 r.

1. Zmiana przepisów art. 5 ust. 5-11 ustawy o funduszu sołeckim określających zasad oceny wniosków, podstawy ich odrzucania i procedurę odwoławczą:

• możliwość odrzucania pojedynczych przedsięwzięć,
• zmiana „ucinająca” dotychczasowe, wynikające z orzecznictwa, interpretacje w zakresie istnienia rzekomego zakazu badania prawidłowości przedsięwzięcia przez wójta (burmistrza),
• zmiany w zakresie postępowania odwoławczego po odrzuceniu wniosku lub przedsięwzięcia,
• likwidacja uprawnienia rady gminy do odrzucania wniosków na etapie uchwalania budżetu,
• wzory dokumentów uwzgledniających znowelizowane przepisy.

2. Możliwość wyodrębniania w budżecie gminy środków na przedsięwzięcia przewidziane do realizacji w innych niż sołectwo jednostkach pomocniczych.

Część III: Podstawowe problemy związane z bieżącym funkcjonowaniem funduszu sołeckiego – prawomocność zebrania wiejskiego, przedsięwzięcia nie spełniające wymogów realizacji z funduszu sołeckiego, treść wniosków, przedsięwzięcia wspólne, zmiany wniosków

Szkolenie skierowane jest do pracowników urzędów gmin wiejskich i miejsko-wiejskich, tj. w szczególności wójtów i burmistrzów oraz ich zastępców, skarbników, sekretarzy, innych pracowników, którym powierzono obowiązki w zakresie funduszu sołeckiego.

Naczelnik Wydziału Kontroli Regionalnej Izby Obrachunkowej w Białymstoku, ekspert z zakresu funduszu sołeckiego, autor kilkudziesięciu publikacji z dziedziny finansów samorządu terytorialnego, w tym m.in. komentarza do ustawy o finansach publicznych skierowanego wyłącznie do jednostek samorządu terytorialnego oraz komentarza do ustawy o funduszu sołeckim. Autor rozprawy doktorskiej nt. „Model uprawnień jednostki pomocniczej w procesach planowania i wykonywania budżetu gminy”. Koordynator ogólnokrajowej kontroli funduszu sołeckiego w 2012 r. Doświadczony wykładowca i praktyk